Grup A Streptokok Enfeksiyonu (GAS)
Strep A Tedavisi Nasıldır? Grup A Streptokok diğer adıyla Streptokokkus Pyogenes boğaz ve ciltte bulunabilen bir bakteridir. GAS insanlarda hastalık yapmadan taşıyıcılık şeklinde bulunabildiği gibi enfeksiyona da yol açabilen bir mikroorganizmadır.
Strep A Tedavisi Nasıldır? Strep A nasıl bulaşır?
Streptokok bakterisi boğazda ve ciltte uzun süre yaşayabilir ve kişiden kişiye temasla veya hapşırma gibi damlacıkların etrafa saçıldığı durumlarla bulaşabilir. Streptokok insanlarda boğazda veya ciltte herhangi bir bulgu oluşturmadan, taşıyıcılık şeklinde bulunuyorsa bu kolonizasyon olarak tanımlanır. Hem taşıyıcılar hem de enfekte kişiler GAS bakterisini diğer insanlara bulaştırabilirler.
GAS bakterisinin yaptığı hastalıklar nelerdir?
GAS sıklıkla boğazda Beta enfeksiyonu (strep throat), kızıl veya impetigo adı verilen cilt enfeksiyonlarına neden olur. Nadiren, hayatı tehdit eden ağır enfeksiyonlara yol açabilir.
İnvazif Grup A Streptokok hastalığı (iGAS)
Nadir olmakla beraber GAS bakterisi kan veya kas gibi normalde bulunmadığı dokulara yerleşirse hayatı tehdit eden enfeksiyonlara neden olabilir. Bu enfeksiyonlara İnvazif Grup A Streptokok Hastalığı adı verilir. Nekrotizan Fasiit ve Streptokokkal Toksik Şok Sendromu, çok nadir ama en ağır İnvazif Grup A Streptokok Hastalığı formlarından ikisidir. Nekrotizan Fasiit kas, yağ ve cilt dokusunda ağır tahribatlara neden olur. Streptokokkal Toksik Şok Sendromu organ yetmezliklerine (akciğer, böbrek, karaciğer gibi) ve hızlı kan basıncı düşmesine yol açar.
Strep A hastalığı gelişir?
GAS bakterisinin kişinin savunma sistemini geçtiği durumlarda iGAS enfeksiyonu gelişir. Bu durum hastanın bakteri ile savaşmasını azaltan kronik hastalıklar veya immun sistemi etkileyen hastalıkların varlığında ortaya çıkabilir. iGAS enfeksiyonu önceden herhangi bir kronik rahatsızlığı olmayan kişilerde de görülebilmekle birlikte, kişinin kronik hastalıklarının (kanser, diyabet, kalp hastalığı gibi) olması durumunda, gebelik ve lohusalık dönemlerinde risk artar.
iGAS ne sıklıkla görülür?
iGAS enfeksiyonu nadir görülür, bir yılda görülen vaka sıklığı 100.000 de 2-4’tür.
Strep A hastası ile temas edilmesi durumunda tedaviye gerek var mıdır?
iGAS vakası ile temas sonrasında genellikle herhangi bir tedavi gerekmez, temas edenlerde nadiren semptomlar görülür. Bunun yanı sıra vaka ile aynı evde yaşayan ≥37 haftalık gebelere, 75 yaş üzerindeki yaşlılara, yenidoğan bebeklere (< 1 ay) ve temas sırasında suçiçeği enfeksiyonu geçirenler semptomlara karşı dikkatli olması gerekir.. Aynı evde yaşayan kişilerden herhangi birinde, vaka ile temastan sonraki 30 gün içerisinde, GAS enfeksiyonu ile ilgili olabilecek boğaz ağrısı, ateş veya cilt enfeksiyonu gibi semptomlar görülürse, kişi en kısa sürede hekimi ile irtibata geçmelidir.
Strep A hastalığının erken bulguları nelerdir?
- Yüksek ateş
- Ciddi kas ağrıları
- Lokalize kas hassasiyeti
- Yara bölgelerinde giderek artan ağrı, şişlik ve kızarıklık
- Açıklanamayan kusma ve ishal
Strep A Tedavisi Nasıldır? Strep A semptomları varsa ne yapmalısınız?
Bu bulgular ortaya çıkarsa en kısa zamanda bir sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekir. Hekiminize mutlaka son dönemde iGAS hastalığı geçirmiş biri ile temas öykünüz olduğunu belirtmelisiniz.
El temizliği, genel temizlik kurallarına uyum, yatak örtüleri ve havlu gibi kişisel eşyaların temizliği gibi enfeksiyon kontrolünde önemli önlemleri uygulamak bulaş riskini azaltacaktır.
GAS ile temas eden kişilerin büyük çoğunluğunda semptomlar görülmez veya hafif boğaz ya da cilt enfeksiyonları görülür. iGAS vakası ile temas halindeki aile üyelerinde bulaş oldukça nadirdir.
Strep A tedavisi nasıldır?
Strep A boğaz enfeksiyonu için genellikle hekim kontrolünde antibiyotik tedavisi uygulanırBunun için bakteri ve virüse bağlı boğaz enfeksiyonu ayırımı doktor muayenesi ve gerek görülürse boğazdan alınacak kültür testi ile netleştirildikten sonra uygun süre ve dozda ağızdan antibiyotik tedavisine karar verilebilir. Yine kızılda da ağız yoluyla antibiyotikler kullanılıyor. Şiddetli istilacı (invazif) Strep A enfeksiyonları hastanede damardan antibiyotikler enjekte edilerek tedavi ediliyor. Ağrı kesiciler, sıvı desteği, hatta derin yumuşak dokularda ölü dokular gelişmişse cerrahi müdahale uygulanabiliyor. Fakat Strep A bakterileri bazı durumlarda antibiyotik direnci geliştirebilir. İlerleyen safhalarda doku ölümleri yani nekroz ve deri altındaki morluklar gelişebiliyor.
Strep A ölümcül müdür?
Zamanında yapılmayan müdahaleler ve antibiyotiklerin yetersiz kalmasıyla gelişen antibiyotik direnci gibi durumlarda Strep A bakterisinin neden olduğu şiddetli ve derin yumuşak doku enfeksiyonları şoka, birden çok organ yetmezliğine ve ölüme varabiliyor. Bu, bakterinin en korkulan hastalık türü. Strep A’ya bağlı nekrotizan fasiit olarak tanımlanan enfeksiyonda, fasya denen kasların zarları ve cilt altı yağ dokusunun hızlı bir şekilde yıkımı gelişiyor. İltihaplı bölgede ciddi ağrı, şişlik, kızarıklık, ödem, cilt ve doku ölümü (nekroz) ile yüksek ateş tipik belirtileri. Hastalık ilerledikçe şok tablosu görülebiliyor. Bağışıklığı baskılanmış kişilerde nekrotizan fasiit gelişme riski daha yüksek olabiliyor. Ayrıca cerrahi müdahale, yanık, künt travma ve doğum sonrasında uygun steril koşullar yerine getirilemezse de risk söz konusu oluyor.
Gümüş Suyu Strep A bakterisini öldürür mü?
Kısa cevap EVET kolloidal gümüş suyu Strep A bakterisi üzerinde öldürücü etkiye sahiptir. Peki bu konuda yapılmış herhangi bir tıbbi yayın veya klinik çalışma var mıdır? 2018 yılında Johannesburg Üniversitesi tarafından yapılan çalışmada Strep A bakterisi olan Streptococcus pyogenes üzerinde 18ppm ve 20ppm kolloidal gümüş uygulanarak enfeksiyonun tamamen sonlandığı tespit edilmiştir. İlgili klinik çalışmanın linkine aşağıda sunulmuş olup sorularınız bize ulaşabilirsiniz.
Strep A bulaşıcı mıdır sorunun yanıtını bu yazımızda okuyabilirsiniz.
Kaynak: UK Health Security Agency. UK guidelines for the management of contacts of invasive group A streptococcus (iGAS) infection in community settings. December 2022
The Anti-Bacterial Effect of Colloidal Silver on Streptococcus pyogenes and Staphylococcus aureus
Tıbbi literatürde yer alan gümüş ile ilgili diğer klinik ve tıbbi çalışmalara ulaşmak isterseniz Bu linke tıklayarak Amerikan Ulusal Tıp Kütüphanesine ulaşabilirsiniz. Güncel bölümleri takip etmek isterseniz buraya tıklamanız yeterli olacaktır.
